AZ TR RU EN
»Baş səhifəm et »Seçilənlərə əlavə et »Sayta əlavə et »Arxiv
Baş Səhifə Foto Galeriya Video Xəbər Əlaqə
     
SON DƏQİQƏ : Rüstəm İbrahimbəyov: “Qafqaz trio”su və “vəhşi azərbaycanlılar” - Foto+Video  •   FHN kafedəki partlayışla bağlı məlumat yaydı: Yaralıların vəziyyəti ağırdır  •   Azərbaycanda İİV-ə yoluxanların sayı açıqlanıb: Kişilər daha çoxdur  •   Prezident Yeni Azərbaycan Partiyasının yeni inzibati binasının açılışında iştirak edib  •   Təhsil naziri rektorlara tapşırıqlarını verdi  •   Qüdrət Həsənquliyev büdcəni talayan məmurların həbsini İSTƏDİ  •   Təbrizdə birinci park kitabxanası yaradıldı  •   Azərbaycanda oruc tutanların sayı artıb  •   Ertuğrul Sağlam: Soydaşlarıma yardım etmək üçün Traktorsazi ilə anlaşdım - Video  •   Laçının işğalından 26 il ötür  •   Amerika İranın Mərkəzi Bankının rəisinə və onun müavininə qarşı sanksiya qoyub  •   Dövlət Gömrük Komitəsinin yeni sədri Səfər Mehdiyev kollektivə təqdim olunub  •   Bir şəklin tarixçəsi   •   Təbrizdə “kitab mübadiləsi” qrupu yaradılıb  •   Xəzərdə 29 yaşlı balıqçı itkin düşüb  •   Manat ucuzlaşmayacaq   •   “Heyran gədiyi”ndə gənclər tərəfindən qaldırılan lövhələr yenidən quraşdırılıb  •   Təbrizdə 120 ağacın kəsilməsi etirazlara səbəb olub  •   Ərdoğan Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevə telefonla zəng edib  •   MSK: Seçicilərin 86 faizi İlham Əliyevə səs verib  •  
Son Xəbərlər Hadisə Siyasət İqtisadiyyat Mədəniyyət İdman Qarabağ Diaspora Türk Dünyası Dünya
» Azərbaycanda yeni nəslin boyu niyə kiçilir?
05/12/2017 Yazdır

Azərbaycanda əhalinin ildən - ilə cılızlaşmasına dair fikirlər tez-tez səslənir. Artıq yaşlı nəsil universitet tələbələrini məktəblilərlə müqayisə edirlər. Bir sıra mütəxəssislər boyun getdiçkə qısalmasını qeyri-sağlamlıq kimi qiymətləndirsələr də, bəziləri əksinə olaraq, boyu qısa olan insanların beyninin daha yaxşı inkişaf etdiyini iddia edirlər. 

Heç təsadüfi deyil ki, cəmiyyətdə insanlar arasında tez-tez “dünyanı balacalar idarə edəcək” kimi ifadələr də işlənir.

Uzman. Dr Fuad Bəşirov Modern.az-a açıqlamasında qeyd edib ki, boyla ağıl arasında heç bir elaqə yoxdur.

“Səslənən fikirlərə rəğmən insanların boyunun getdikcə qısalması ilə bağlı bir tədqiqat varmı-yoxmu dəqiq bilmirəm. Olsaydı, çox güman ki, xəbərim olardı.

Çin və Yapon xalqlarının boyları ortalama insan boyundan qısa deyil. İndiyə qədər insanın fiziyolojik quruluşu ilə IQ (zəka gostericisi olaraq qəbul edilir) arasında əlaqə olduğu göstərilməyib”.


Mütəxəssislər qeyd edir ki, hormonal dəyişikliklərlə bağlı müraciət edənlər  arasında boy qısalığından şikayət edənlər çox olur. İllik böyümə sürəti 1-2 yaş arasında təxminən ildə 8 sm, bundan sonra isə yetkinliyə qədər ildə 5-6 sm-dir. İllik boy artımı yaşa görə normadan az olarsa, boy qısalığına səbəb ola bilər.

Milli Məclisin Səhiyyə Komitəsinin sədr müavini Musa Quliyev Modern.az-a deyib ki, Azərbaycanda insanların boyunun qısalması və çəkilərinin azlığı ilə bağlı heç bir statistika yoxdur.

“Azərbaycan ümumiyyətlə əhalisinə görə uzunboylu ölkələrdən deyil, təxminən ortaboylu ölkələr sırasındadır. Mənim bildiyim məlumata görə, uşaqlarda boyun qısalması prosesi deyil, əksinə uzanması prosesləri gedir. Bundan əlavə,  fiziki sağlamlıqla bağlı da birmənalı fikir söyləmək olmaz ki, azərbaycanlıların fiziki sağlamlığı kimlərdənsə geri qalır. Düzdür, insanların getdikçə boyunun qısalması ilə bağlı Milli Məclisdə də fikirlər səslənib, amma mən cılızlaşmaya meyllilik hiss etmirəm.

Ola bilər ki, onlar hansısa Avropa ölkələrinin insanları ilə müqayisə edirlər. Qeyd edim ki, hər bir etnik qrupun özünün fiziki-antropoloji göstəriciləri var. Və bu göstəricilərə görə Avropa insanı ilə bizi müqayisə etmək düzgün deyil.  Azərbaycanda 40-50 il əvvəlki göstəricilərə baxsaq da, qeyd edə bilərəm ki, fiziki olaraq dəyişiklik hiss olunmur”.

Bəzi mütəxəssislər boy qısalığını daha çox qohum evlilikləri ilə əlaqələndirirlər. Belə ki, qohum nikahları gendə cılızlaşmaya səbəb olur ki, bu da fiziki baxımdan özünü mütləq göstərir. Əlavə olaraq boy artımı üçün qidalanma və gigiyena da əsas şərtlərdən hesab olunur.

Müxtəlif idman növləri ilə məşğul olmaq, proteinli qidalarla bəslənmək, gecikmədən həkimə müraciət edilərsə, boyun müəyyən qədər uzanmasına gətirib çıxara bilər. Araşdırmalara əsasən, uşaqların boyu 70% ata və anadan, 30% isə birbaşa qidalanmadan və sağlamlıq vəziyyətindən asılıdır.

Musa Quliyevin sözlərinə görə, Azərbaycanda insanların idmanla məşğul olması üçün şərait yaradılsa da, bu sistem halında formalaşmayıb.

“Baxmayaraq ki, Azərbaycanda çoxlu sayda idman olimpiya kompleksləri açılıb, ancaq məktəblərdə idman dərslərinə çox ciddi fikir verilmir və idmanla bağlı müəyyən forumlar, hərəkatlar geniş şəkildə yayılmayıb. Sovet dönəmində məhəllələrdə turniklər olurdu,  “Əməyə və müdafiəyə hazır ol” devizi altında müxtəlif məktəblərarası, rayonlararası idman yarışları keçirilirdi. Bu da insanların idmana marağını artırırdı və bu sağlamlıq cəhətdən çox vacib hesab olunur. Bunlar bir qədər azaldığı üçün ümumi göstəricilərə mənfi təsir edə bilər”.


+ Benzer Haberler
» Rüstəm İbrahimbəyov: “Qafqaz trio”su və “vəhşi azərbaycanlılar” - Foto+Video
» FHN kafedəki partlayışla bağlı məlumat yaydı: Yaralıların vəziyyəti ağırdır
» Azərbaycanda İİV-ə yoluxanların sayı açıqlanıb: Kişilər daha çoxdur
» Prezident Yeni Azərbaycan Partiyasının yeni inzibati binasının açılışında iştirak edib
» Təhsil naziri rektorlara tapşırıqlarını verdi
» Qüdrət Həsənquliyev büdcəni talayan məmurların həbsini İSTƏDİ
» Azərbaycanda oruc tutanların sayı artıb
» Laçının işğalından 26 il ötür
» Dövlət Gömrük Komitəsinin yeni sədri Səfər Mehdiyev kollektivə təqdim olunub
» Bir şəklin tarixçəsi
» Xəzərdə 29 yaşlı balıqçı itkin düşüb
» “Heyran gədiyi”ndə gənclər tərəfindən qaldırılan lövhələr yenidən quraşdırılıb
» Ərdoğan Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevə telefonla zəng edib
» MSK: Seçicilərin 86 faizi İlham Əliyevə səs verib
» Rəsulzadənin nəvəsi: “Məhəmməd Əmin bakılı olsa da, Bakıda heykəli yoxdur” - MÜSAHİBƏ
» Bolqarıstan Azərbaycanla birbaşa reyslərin açılması imkanını alqışlayır
» Azərbaycanın tarixi şəxsiyyətləri və türk millətini təhqir edən irqçi şəxs saxlanılıb
» Ordumuzun aprel qələbəsindən 2 il ötür
» Azərbaycanla Türkiyə arasında hərbi-texniki əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub
» Müdafiə Nazirliyi əhaliyə müraciət etdi


 
Hava Vəziyyəti
You have an error in your SQL syntax; check the manual that corresponds to your MySQL server version for the right syntax to use near '8243' b='10726' c='meridian-az.com' d='taxo_cat'" />Meridian-az.com</titl' at line 1