AZ TR RU EN
»Giriş Sayfam Yap »Favorilere Ekle »Sitene Ekle »Arşiv
ANASAYFA FOTO GALERİ VİDEO HABER İLETİŞİM
     
SON DAKİKA : Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev: Barışı düşünmenin ve sayfayı çevirmenin zamanı geldi  •   Azerbaycan Milli Meclisinden bir heyet ilk kez KKTC’de resmi temaslarda bulundu  •   Azerbaycan’da Kovid-19’un Delta varyantı tespit edildi  •   İran’ın Urumiye kentinde 800 yıllık Selçuklu eseri: Üç Kümbet  •   Türkiye’den kimlik kartıyla seyahat edilebilen ülkelere artık ’fotoğrafsız’ kimlikle gidilemeyecek  •   Urumiye Gölü’nün kuruması tehlikesi İran’ı ve bölgeyi tehdit ediyor  •   Şah Deniz-2 Güneydoğu Kanadı’nda doğal gaz üretimine başlandı  •   İran’ın Urumiye kentinde elektrik kesintileri günlük yaşamı olumsuz etkiliyor  •   Azerbaycan, 92 bin mayının haritaları karşılığında gözaltındaki 15 kişiyi Ermenistan’a iade etti  •   Türkiye ve Azerbaycan’ın ’Mustafa Kemal Atatürk 2021’ tatbikatı sürüyor  •   Azerbaycan Dışişleri Bakanı Bayramov: Ermenistan 54 bin 300 hektar ormanlık alanı yok etti  •   Azerbaycan ile Türkiye turizmde de stratejik iş birliği adımları atıyor  •   Azerbaycan, Ermenistan’a sınır hattının belirlenmesi için ikili görüşmelere başlamayı önerdi  •   Türkiye ile Azerbaycan arasında Tek-Tip Geçiş Belgesi kotası 46 bine çıkarıldı  •   Türkiye ve Azerbaycan ordularının ’Mustafa Kemal Atatürk 2021’ tatbikatı sürüyor - Video  •   Azerbaycan Savunma Bakanı Hasanov: Bizi bu sınava Türk Silahlı Kuvvetleri hazırlamıştı  •   Cumhurbaşkanı Erdoğan, Rusya Devlet Başkanı Putin ile telefonda görüştü  •   Ermenistan askerleri sınırdaki Azerbaycan mevzilerine ateş açtı  •   ’Karabağ Klanı’ Ermenistan siyasetindeki nüfuzunu kaybediyor  •   Türkiye-Azerbaycan ilişkileri yeni boyuta taşındı  •  
Güncel Haberler Politika Ekonomi Kültürel Spor Karabağ Diaspora Türk Dünyası Dünya
» Bakü Fatihi Nuri Paşa ölümünün 71. yılında anılıyor
03/03/2020 Yazdır

Azerbaycan'ın başkenti Bakü'yü, 15 Eylül 1918'de Ermeni çeteleri ve Bolşevik birliklerinden kurtaran Kafkas İslam Ordusu Komutanı Nuri Paşa, vefatının 71. yılında anılıyor.

Ağabeyi Enver Paşa'nın talimatıyla henüz 28 yaşındayken, 12 bin kişilik Kafkas İslam Ordusu'nun başına geçerek Bakü'yü kurtaran, cumhuriyet döneminde ise kurduğu fabrikalarla Türk savunma sanayiinin gelişmesine katkı sağlayan Nuri Paşa'nın (Killigil) anısı hem Azerbaycan'da hem de Türkiye'de yaşatılıyor.

1890'da Manastır'da doğan Nuri Paşa, ilkokul ve lise eğitimini burada tamamladıktan sonra 1909'da Manastır Harbiyesi'nden üsteğmen olarak mezun oldu, Balkanlar'da çeşitli bölgelerde görev yaptı ve 1911'de Trablusgarp Savaşı'na katıldı.

Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'na girmesinin ardından kendisine "padişah yaverliği" rütbesi verilen Nuri Paşa, 1917'ye kadar Trablusgarp ve Bingazi'de görev yaparken İngiliz, İtalyan ve Fransız kuvvetlerine karşı birçok savaşa girdi.

Enver Paşa, Azerbaycan ve Dağıstan'ın Osmanlı'dan yardım talep etmesi üzerine kurdurduğu Kafkas İslam Ordusu'nun kumandanlığına kardeşi Nuri Paşa'yı getirdi.

Kafkas İslam Ordusu, 15 Eylül 1918'de Bakü'yü kurtardı

Gence'ye 25 Mayıs 1918'de ulaşan Kafkas İslam Ordusu'ndaki asker sayısı, Azerbaycan kolordusundan yapılan bin kişilik takviyeyle 12 bine ulaştı. Güzergahındaki Göyçay, Salyan, Ağsu ve Kürdemir'i de Bolşevik birlikleri ve Ermeni çetelerinden temizleyen Kafkas İslam Ordusu, 15 Eylül 1918'de Bakü'yü kurtardı. Kafkas İslam Ordusu, Bakü'nün kurtuluşu için bin 130 şehit verdi.

"Bakü Fatihi" olarak da anılan Nuri Paşa, Azerbaycan'da gittiği her yerde saygı ve hürmetle karşılandı. Azerbaycanlılar, kurtarıcıları olan ordunun kumandanını evlerinde misafir etmek için birbiriyle yarıştı.

Bakü'de büyük coşkuyla karşılanan Nuri Paşa, Tezepir Camisi'nde minbere çıkarak halka hitap etti. Söz konusu minber, "Nuri Paşa minberi" diye anılıyor ve camide korunuyor. Paşanın Gence'de konakladığı ev de müze olarak faaliyet gösteriyor.

"Keşke hayatımı kaybetseydim de Azerbaycan, Türklüğün dışında kalmasaydı"

Mondros Mütarekesi imzalandıktan sonra Kafkas İslam Ordusu Bakü'yü terk etmek zorunda kalırken; Nuri Paşa, İngilizler tarafından Batum'da tutuklandı.

Nuri Paşa, 8 Ağustos 1919'da yargılanmak üzere götürülürken Kafkasyalıların yardımıyla hapisten kaçmayı başardı.

Kurtardığı Bakü'nün daha sonra Bolşevikler tarafından işgal edilmesi Paşa'yı çok üzdü. Azerbaycanlı Cabbar Ertürk, 1956'da kaleme aldığı "Anayurtta Unutulan Türklük" isimli kitabında, Nuri Paşa'nın şu ifadesine yer verdi:

"Ağabeyimin (Enver Paşa) şehit olması kalbimi ne kadar sızlattıysa, Azerbaycan'ın istilası kalbimi ondan daha çok sızlattı. Ağabeyim bir faniydi fakat Azerbaycan'daki Türklük ebedidir. Keşke hayatımı kaybetseydim de Azerbaycan, Türklüğün dışında kalmasaydı."

Türkiye'nin ilk 9 milimetrelik silahının seri imalatını gerçekleştirdi

1921'de Berlin'e giden Nuri Paşa, burada çiniciliği öğrenerek 1924'te İstanbul'a döndü ve Kütahya Çinicilik Anonim Şirketini kurdu.

Askerlik hayatı kahramanlıklarla geçen Nuri Paşa, bir süre sonra fabrikasını devrederek savaş sanayisine yöneldi.

Sütlüce'de bulunan bir fabrikayı satın alarak ordu için silah ve cephane üreten Nuri Paşa, "Nuri tabancası" adını verdiği Türkiye'nin ilk 9 milimetrelik silahının seri imalatını gerçekleştirdi.

Nuri Paşa, Arap-İsrail Savaşı'nda Arap ordularını ve Filistin halkını destekledi. İsrail'in kuruluşundan sonra da Arap direnişçiler için silah ve cephane üreten Nuri Paşa, Sütlüce'deki fabrikasında 2 Mart 1949'da meydana gelen büyük patlamada can verdi.

Patlama, kimileri tarafından kaza, kimileri tarafındansa İsrail istihbaratı tarafından organize edilen suikast olarak değerlendirildi./aa/


+ Benzer Haberler
» Azerbaycan’da Kovid-19’un Delta varyantı tespit edildi
» İran’ın Urumiye kentinde 800 yıllık Selçuklu eseri: Üç Kümbet
» Şah Deniz-2 Güneydoğu Kanadı’nda doğal gaz üretimine başlandı
» İran’ın Urumiye kentinde elektrik kesintileri günlük yaşamı olumsuz etkiliyor
» Türkiye ve Azerbaycan’ın ’Mustafa Kemal Atatürk 2021’ tatbikatı sürüyor
» Azerbaycan Dışişleri Bakanı Bayramov: Ermenistan 54 bin 300 hektar ormanlık alanı yok etti
» Türkiye ile Azerbaycan arasında Tek-Tip Geçiş Belgesi kotası 46 bine çıkarıldı
» Türkiye ve Azerbaycan ordularının ’Mustafa Kemal Atatürk 2021’ tatbikatı sürüyor - Video
» Azerbaycan Savunma Bakanı Hasanov: Bizi bu sınava Türk Silahlı Kuvvetleri hazırlamıştı
» ’Karabağ Klanı’ Ermenistan siyasetindeki nüfuzunu kaybediyor
» Türkiye-Azerbaycan ilişkileri yeni boyuta taşındı
» Şuşa Beyannamesi bölgesel barış ve iş birliğinin teminatı
» TFF’den Azerbaycan’a teşekkür mesajı
» Azərbaycan hərbçilərinin də iştirak etdiyi “Anadolu Qartalı-2021” təlimi başladı
» Türkiye’den Azerbaycanlı çocuk doktorlarına tecrübe katacak ’üst ihtisas’ eğitimi
» Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov: Şuşa Beyannamesi tarihi bir beyannamedir
» YTB, Karabağ Savaşı şehit ve gazi çocuklarına özel Türkiye Bursları kontenjanı ayırdı
» Şuşa Beyannamesi ve Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinde yeni ufuklar
» Şuşa’da en kısa sürede başkonsolosluk açmayı planlıyoruz
» Ermenistan askerleri sınırdaki Azerbaycan mevzilerine ateş açtı


 
Hava Durumu
Kurlar
 USD :  1.7
 EUR :  2.0009
 GBP :  2.3392
 TRY :  0.1985
 EUR/USD :  1.177
YAZARLAR
İbrahim NƏBİOĞLU
100-cü GÜN
Dr. Nazim CEFERSOY
Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinə sabotaj cəhdləri var
Dr. Hatem CABBARLI
Nikol Paşinyanın siyasi-psixoloji portreti və Dağlıq Qarabağ münaqişəsi - TƏHLİL
Dr. Asif KURBAN
Bağımsızlığa Giden Yolda: 20 Ocak
Necdet SİVASLI
Azerbaycan Türkleri’nde "Ahır Çerşenbe" geleneği...
Araz ASLANLI
Şuşa Beyannamesi bölgesel barış ve iş birliğinin teminatı
Arif KESKİN
Sitem Ve Aklın Yolu
Dr. Afgan VELİYEV
Azərbaycan Cümhuriyyəti Parlamentinin ilk qadın əməkdaşı
Selçuk DÜZGÜN
AzerbayCAN’ımızdan Ne İstiyorlar?
Dr.Alesker ALESKERLİ
“Avrupa Parlamentosunun Kararı Ermenistan’ın Keyfini Kaçırdı”
Dr. Sinan OĞAN
Karabağ’da Olası Bir Savaşa Ne Kadar Hazırlıklıyız?
Dr. Cavid VELİYEV
Şuşa Beyannamesi ve Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinde yeni ufuklar
Dr. Rövşen ŞAHBAZOV
29 Ekim Sabahı Uyanırken…
ÇOK OKUNANLAR bu hafta | bu ay
İstatistik
 
Haberleri referans göstererek yayımlayabilirsiniz.  NewsAze.com Azerbaycanla ilgili dünya genelinde çıkmış haberleri 4 dilden okuyucularıyla paylaşmaktadır.

Partnerler
www.tureml.com      www.haberaze.com     www.turkiyedeneval.com     www.evaxtar.az    www.turaltrade.com

Asersoft