AZ TR RU EN
»Giriş Sayfam Yap »Favorilere Ekle »Sitene Ekle »Arşiv
ANASAYFA FOTO GALERİ VİDEO HABER İLETİŞİM
     
SON DAKİKA : Ermenilerin Türkiye karşıtı asılsız iddialarının önüne geçecek adımlar ele alındı  •   Azerbaycan Milli Meclisi, Türkiye ile imzalanan 4 anlaşmayı onayladı  •   İstanbul’un köprüleri Azerbaycan bayrağı renklerine büründü  •   Kurban: Provokasyonun başını Ermenistan Cumhurbaşkanı Nikol Paşinyan çekmektedir  •   Bakü-Tiflis-Kars demir yolu hattının kapasitesi artırıldı  •   26 yıldır kağıt üzerinde kalan mutabakat: Bişkek Protokolü  •   "Azerbaycan ve Türkiye koordineli hareket etti"  •   Bakü Fatihi Nuri Paşa ölümünün 71. yılında anılıyor  •   Azerbaycan Devlet Haber Ajansı AZERTAC 100 yaşında  •   Azerbaycan koronavirüs nedeniyle İran’la sınırını kapattı  •   Özoral: Türkiye ile Azerbaycan arasındaki vize muafiyeti süresi 90 güne çıkarıldı  •   SOCAR AQS Türkiye’de saha tesisi açıyor  •   Tarihte ilk kez Ermenistan ve Azerbaycan liderleri kamuoyu önünde tartıştı  •   Türk halk müziğinin ’Ahu Gözlü’sü: Nuray Hafiftaş  •   Azerbaycan doğal gazının 2023’te Macaristan’a ulaşması bekleniyor  •   Azerbaycan’ın özgürlük şairi ’Bahtiyar Vahapzade’  •   "Hocalı katliamı Azerbaycan’a karşı olduğu gibi bize karşı da işlenmiş bir insanlık suçudur"  •   Aliyev: "AB’nin Türkiye’ye yaptığı büyük adaletsizlik"  •   Azerbaycan’dan ABD Senatosunun Ermeni kararına tepki  •   Türkiye’den "Sözde Ermeni soykırımı" tasarısına tepki  •  
Güncel Haberler Politika Ekonomi Kültürel Spor Karabağ Diaspora Türk Dünyası Dünya
» Bakü Fatihi Nuri Paşa ölümünün 71. yılında anılıyor
03/03/2020 Yazdır

Azerbaycan'ın başkenti Bakü'yü, 15 Eylül 1918'de Ermeni çeteleri ve Bolşevik birliklerinden kurtaran Kafkas İslam Ordusu Komutanı Nuri Paşa, vefatının 71. yılında anılıyor.

Ağabeyi Enver Paşa'nın talimatıyla henüz 28 yaşındayken, 12 bin kişilik Kafkas İslam Ordusu'nun başına geçerek Bakü'yü kurtaran, cumhuriyet döneminde ise kurduğu fabrikalarla Türk savunma sanayiinin gelişmesine katkı sağlayan Nuri Paşa'nın (Killigil) anısı hem Azerbaycan'da hem de Türkiye'de yaşatılıyor.

1890'da Manastır'da doğan Nuri Paşa, ilkokul ve lise eğitimini burada tamamladıktan sonra 1909'da Manastır Harbiyesi'nden üsteğmen olarak mezun oldu, Balkanlar'da çeşitli bölgelerde görev yaptı ve 1911'de Trablusgarp Savaşı'na katıldı.

Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'na girmesinin ardından kendisine "padişah yaverliği" rütbesi verilen Nuri Paşa, 1917'ye kadar Trablusgarp ve Bingazi'de görev yaparken İngiliz, İtalyan ve Fransız kuvvetlerine karşı birçok savaşa girdi.

Enver Paşa, Azerbaycan ve Dağıstan'ın Osmanlı'dan yardım talep etmesi üzerine kurdurduğu Kafkas İslam Ordusu'nun kumandanlığına kardeşi Nuri Paşa'yı getirdi.

Kafkas İslam Ordusu, 15 Eylül 1918'de Bakü'yü kurtardı

Gence'ye 25 Mayıs 1918'de ulaşan Kafkas İslam Ordusu'ndaki asker sayısı, Azerbaycan kolordusundan yapılan bin kişilik takviyeyle 12 bine ulaştı. Güzergahındaki Göyçay, Salyan, Ağsu ve Kürdemir'i de Bolşevik birlikleri ve Ermeni çetelerinden temizleyen Kafkas İslam Ordusu, 15 Eylül 1918'de Bakü'yü kurtardı. Kafkas İslam Ordusu, Bakü'nün kurtuluşu için bin 130 şehit verdi.

"Bakü Fatihi" olarak da anılan Nuri Paşa, Azerbaycan'da gittiği her yerde saygı ve hürmetle karşılandı. Azerbaycanlılar, kurtarıcıları olan ordunun kumandanını evlerinde misafir etmek için birbiriyle yarıştı.

Bakü'de büyük coşkuyla karşılanan Nuri Paşa, Tezepir Camisi'nde minbere çıkarak halka hitap etti. Söz konusu minber, "Nuri Paşa minberi" diye anılıyor ve camide korunuyor. Paşanın Gence'de konakladığı ev de müze olarak faaliyet gösteriyor.

"Keşke hayatımı kaybetseydim de Azerbaycan, Türklüğün dışında kalmasaydı"

Mondros Mütarekesi imzalandıktan sonra Kafkas İslam Ordusu Bakü'yü terk etmek zorunda kalırken; Nuri Paşa, İngilizler tarafından Batum'da tutuklandı.

Nuri Paşa, 8 Ağustos 1919'da yargılanmak üzere götürülürken Kafkasyalıların yardımıyla hapisten kaçmayı başardı.

Kurtardığı Bakü'nün daha sonra Bolşevikler tarafından işgal edilmesi Paşa'yı çok üzdü. Azerbaycanlı Cabbar Ertürk, 1956'da kaleme aldığı "Anayurtta Unutulan Türklük" isimli kitabında, Nuri Paşa'nın şu ifadesine yer verdi:

"Ağabeyimin (Enver Paşa) şehit olması kalbimi ne kadar sızlattıysa, Azerbaycan'ın istilası kalbimi ondan daha çok sızlattı. Ağabeyim bir faniydi fakat Azerbaycan'daki Türklük ebedidir. Keşke hayatımı kaybetseydim de Azerbaycan, Türklüğün dışında kalmasaydı."

Türkiye'nin ilk 9 milimetrelik silahının seri imalatını gerçekleştirdi

1921'de Berlin'e giden Nuri Paşa, burada çiniciliği öğrenerek 1924'te İstanbul'a döndü ve Kütahya Çinicilik Anonim Şirketini kurdu.

Askerlik hayatı kahramanlıklarla geçen Nuri Paşa, bir süre sonra fabrikasını devrederek savaş sanayisine yöneldi.

Sütlüce'de bulunan bir fabrikayı satın alarak ordu için silah ve cephane üreten Nuri Paşa, "Nuri tabancası" adını verdiği Türkiye'nin ilk 9 milimetrelik silahının seri imalatını gerçekleştirdi.

Nuri Paşa, Arap-İsrail Savaşı'nda Arap ordularını ve Filistin halkını destekledi. İsrail'in kuruluşundan sonra da Arap direnişçiler için silah ve cephane üreten Nuri Paşa, Sütlüce'deki fabrikasında 2 Mart 1949'da meydana gelen büyük patlamada can verdi.

Patlama, kimileri tarafından kaza, kimileri tarafındansa İsrail istihbaratı tarafından organize edilen suikast olarak değerlendirildi./aa/


+ Benzer Haberler
» Ermenilerin Türkiye karşıtı asılsız iddialarının önüne geçecek adımlar ele alındı
» Azerbaycan Milli Meclisi, Türkiye ile imzalanan 4 anlaşmayı onayladı
» İstanbul’un köprüleri Azerbaycan bayrağı renklerine büründü
» Kurban: Provokasyonun başını Ermenistan Cumhurbaşkanı Nikol Paşinyan çekmektedir
» Bakü-Tiflis-Kars demir yolu hattının kapasitesi artırıldı
» 26 yıldır kağıt üzerinde kalan mutabakat: Bişkek Protokolü
» "Azerbaycan ve Türkiye koordineli hareket etti"
» Azerbaycan Devlet Haber Ajansı AZERTAC 100 yaşında
» Azerbaycan koronavirüs nedeniyle İran’la sınırını kapattı
» Özoral: Türkiye ile Azerbaycan arasındaki vize muafiyeti süresi 90 güne çıkarıldı
» SOCAR AQS Türkiye’de saha tesisi açıyor
» Tarihte ilk kez Ermenistan ve Azerbaycan liderleri kamuoyu önünde tartıştı
» Türk halk müziğinin ’Ahu Gözlü’sü: Nuray Hafiftaş
» Azerbaycan doğal gazının 2023’te Macaristan’a ulaşması bekleniyor
» Azerbaycan’ın özgürlük şairi ’Bahtiyar Vahapzade’
» "Hocalı katliamı Azerbaycan’a karşı olduğu gibi bize karşı da işlenmiş bir insanlık suçudur"
» Aliyev: "AB’nin Türkiye’ye yaptığı büyük adaletsizlik"
» Azerbaycan’dan ABD Senatosunun Ermeni kararına tepki
» Azerbaycan gazının Avrupa bağlantısı TAP’ta sona yaklaşıldı
» Azerbaycanlı iki cerrah aynı seansta iki operasyonla ilke imza attı


 
Hava Durumu
Kurlar
 USD :  1.7
 EUR :  1.9187
 GBP :  2.1242
 TRY :  0.2478
 EUR/USD :  1.1286
YAZARLAR
İbrahim NƏBİOĞLU
PARASELS VƏ GECƏ QONAĞI (Avstriya Gündəliyi – 2)
Dr. Nazim CEFERSOY
Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinə sabotaj cəhdləri var
Dr. Hatem CABBARLI
Nikol Paşinyanın siyasi-psixoloji portreti və Dağlıq Qarabağ münaqişəsi - TƏHLİL
Dr. Asif KURBAN
Bağımsızlığa Giden Yolda: 20 Ocak
Necdet SİVASLI
Azerbaycan Türkleri’nde "Ahır Çerşenbe" geleneği...
Araz ASLANLI
Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan örnek bir bölgesel iş birliği modeli geliştirmişti
Arif KESKİN
Sitem Ve Aklın Yolu
Dr. Afgan VELİYEV
Azərbaycan Cümhuriyyəti Parlamentinin ilk qadın əməkdaşı
Selçuk DÜZGÜN
AzerbayCAN’ımızdan Ne İstiyorlar?
Dr.Alesker ALESKERLİ
“Avrupa Parlamentosunun Kararı Ermenistan’ın Keyfini Kaçırdı”
Dr. Sinan OĞAN
Karabağ’da Olası Bir Savaşa Ne Kadar Hazırlıklıyız?
Cavid VELİYEV
Qoşulmama Hərəkatı və Azərbaycan
Dr. Rövşen ŞAHBAZOV
29 Ekim Sabahı Uyanırken…
ÇOK OKUNANLAR bu hafta | bu ay
İstatistik
 
Haberleri referans göstererek yayımlayabilirsiniz.  NewsAze.com Azerbaycanla ilgili dünya genelinde çıkmış haberleri 4 dilden okuyucularıyla paylaşmaktadır.

Partnerler
www.tureml.com      www.haberaze.com     www.turkiyedeneval.com     www.evaxtar.az    www.turaltrade.com

Asersoft